Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Ukrayna’daki savaşla ilgili yüksek riskli ABD-Rusya toplantısı öncesinde Avrupa müttefikleri ve ABD Başkanı Donald Trump ile video görüşmesi yapmak üzere Çarşamba günü Berlin’deydi.
DIŞ HABERLER MERKEZİ
Görüşmeleri kısa sürede organize eden Almanya Başbakanı Friedrich Merz, amacın, Trump’ın Cuma günü Alaska’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yapacağı görüşme öncesinde Kiev ve Avrupa ortaklarının tam katılımını sağlamak olduğunu söyledi.
Zelenski helikopterle Başbakanlık binasına indi ve Merz tarafından bizzat karşılandı.
İki lider, saat 14:00’te (TSİ 12:00) Avrupalı müttefiklerle video konferans görüşmesine başlamadan önce öğle yemeğinde ikili görüşmeler gerçekleştirdi. Görüşmeye Fransa, İngiltere, İtalya, Polonya ve Finlandiya liderlerinin yanı sıra Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Avrupa Konseyi Başkanı António Costa ve NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin de katılması bekleniyor.
Yaklaşık bir saat sonra Trump ve ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile ikinci bir çevrimiçi görüşme gerçekleştirilecek. Merz ve Zelenski’nin saat 16.00 civarında Berlin’de açıklama yapması bekleniyor.
Alman lider ayrıca, İngiltere ve Fransa liderliğindeki Ukrayna’yı destekleyen yaklaşık 30 ülkeden oluşan İstekliler Koalisyonu üyelerine Trump ve Vance ile yapılan görüşmelerin sonucu hakkında bilgi vermeyi planlıyor.
‘Bu savaş sona ermeli’
Zelenski, Berlin’e varışından önce Cuma günü Anchorage’da yapılacak görüşmelere ilişkin pek iyimser olmadığını belirterek, Moskova’nın dördüncü yılına giren küçük komşusuna karşı savaşı sona erdirmeye istekli olmadığını söyledi.
Zelenski, Almanya’nın başkentine inmeden önce Telegram’da “Bu savaş sona ermeli. Adil bir barış için Rusya’ya baskı yapılmalı,” diye yazdı. Ukrayna, Avrupa ve ABD’nin Moskova’yı müzakereye zorlamak için birlikte hareket etmesi gerektiğini söyledi.
Avrupa hükümetleri, Trump-Putin görüşmelerinin, Kiev’in kesin bir dille reddettiği Rusya’ya toprak tavizlerine yol açmasından endişe ediyor.
Trump, Alaska toplantısını, dördüncü yılına giren savaşı sona erdirme çabası olarak nitelendirdi ve olası “toprak takası”nı da buna dahil etti.
Merz, Zelenski ve Avrupalı ortaklarının, ABD Başkanı’ndan, Ukrayna ve Avrupalı ortaklarını dahil etmeden Rusya ile herhangi bir anlaşma yapılmayacağına dair söz almaya çalışmaları bekleniyor.
Trump ne yapacak?
Pazartesi günü Trump, Ukrayna’nın katılımı olmadan olası bir anlaşmaya varabileceği endişelerini şöyle dile getirdi: “Anlaşma yapmak bana düşmez. Bence her iki taraf için de bir anlaşma yapılmalı.”
Aslında Trump, Ukrayna’nın onayı olmadan Putin’e bağlayıcı hiçbir taahhütte bulunamaz. Zira ABD, ne ateşkesi emredebilecek ne de Ukrayna birliklerinin ülkenin uluslararası alanda tanınan topraklarından çekilmesini sağlayabilecek bir konumdadır; özellikle de bölgesel tavizler Ukrayna anayasasında değişiklik gerektireceğinden.
Ancak ABD Başkanı’nın Ukrayna üzerinde önemli bir nüfuzu var ve Kiev’in savunmasına büyük bir darbe vurarak silah sevkiyatını durdurmaya veya uydu verileri veya istihbarat bilgilerinin paylaşımını durdurmaya karar verebilir.
Alman hükümet sözcüsü Stefan Kornelius, Çarşamba günkü görüşmelerin amacının Moskova üzerindeki baskıyı artırmak için daha fazla seçeneği görüşmek olduğunu daha önce açıklamıştı. Liderler ayrıca olası barış müzakerelerine yönelik hazırlıklar hakkında da görüşecek.
Avrupa Birliği’nde Rusya’ya savaş nedeniyle yaptırım uygulanması çabalarını engellemesiyle bilinen sorunlu isim Macaristan Başbakanı Viktor Orbán ise Cuma günü yapılacak toplantının sonucunun ne olacağı konusunda hiçbir şüpheye yer bırakmadı.
Çarşamba günü aşırı sağcı muhafazakar haber sitesi mandiner.hu’da yayınlanan röportajında, “[Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski] bu savaşı kaybetti” dedi.
Batı’nın mali ve askeri desteği olmasaydı Kiev’in “çoktan” teslim olacağını söyledi.
